ความสำเร็จของการบริหารงาน HONDA MOTOR-นำเรื่อง


The Man, The Management, The Machines.

เทตซึโอะ ซากิยะ เขียน

ธนิต ธรรมสุคติ แปล จากต้นฉบับ Updated paperback Edition 1987

สงวนลิขสิทธิ์

โซอิจิโร ฮอนด้า

ปูชนียบุคคลที่โลกยานยนต์ต้องจารึก

อัจฉริยบุคคลผู้ก่อตั้ง...และวางรากฐานความสำเร็จอันยิ่งใหญ่ให้กับ "บริษัท ฮอนด้า มอเตอร์ จำกัด" เป็นชาวญี่ปุ่นคนแรกที่ได้รับเกียรติยศอันสูงส่ง ให้เป็นสมาชิกทำเนียบ "ปูชนียบุคคลยานยนต์โลก" (AUTOMOTIVE HALL OF FAME) อย่างเป็นทางการในวันที่ 10 ตุลาคม 2532

 

นำเรื่อง

ในปี 1946 เมื่อญี่ปุ่นยังคงอยู่ในสภาพพินาศยับเยินจากสงคราม โซอิจิโร ฮอนด้าตั้งโรงงานซอมซ่อเล็ก ๆ ขึ้นแห่งหนึ่งให้ชื่อว่า สถาบันวิจัยทางวิชาการฮอนด้าแล้วเริ่มผลิตเครื่องยนต์เล็ก ๆ และจักรยานยนต์ สองปีให้หลังบริษัทนี้ก็เปลี่ยนชื่อเป็น บริษัท ฮอนด้า มอเตอร์ จำกัด เป็นการเริ่มต้นของการต่อสู้อันยาวนานจนกลายเป็นผู้ผลิตรถจักรยานยนต์ที่โด่งดังทั่วโลกและต่อมาก็เป็นบริษัทระดับโลกไป

ปฏิเสธไม่ได้ว่าความเป็นอัจฉริยะอันหายากทางเทคโนโลยีของฮอนด้าคือพลังผลักดันเบื้องหลังความสำเร็จนี้ แต่นั่นไม่ใช่เรื่องทั้งหมดของบริษัทนี้ เพราะปรัชญาอันยอดเยี่ยมในการบริหารของทาเกโอะ ฟูจิซาวะก็มีความสำคัญเท่าเทียมกัน เขาเข้าร่วมงานกับฮอนด้า มอเตอร์ในปี 1949 ในตำแหน่งกรรมการคนหนึ่งของบริษัท หลังจากนั้นฟูจิซาวะ และฮอนด้าก็ทำงานร่วมกันในฐานะหุ้นส่วนและร่วมรับผิดชอบในการทำให้บริษัทเติบโตจนเป็นอย่างที่เห็นในปัจจุบันนี้ ว่าไปแล้วทั้งสองคือคู่ก่อตั้งบริษัท ฮอนด้า มอเตอร์ ทั้งคู่มาจากครอบครัวที่ยากจน และต่างก็ไม่มีคุณสมบัติทางการศึกษาแต่ประการใดด้วย ถึงจะเป็นเช่นนี้แต่ก็ไม่ทำให้ทั้งสองพ้นไปจากการเป็นบุคคลที่ประสบความสำเร็จมากที่สุดคู่หนึ่งในวงการธุรกิจในประวัติศาสตร์ของญี่ปุ่นยุคหลังสงครามโลกครั้งที่สองไปได้

หลังจากประสบความสำเร็จในเรื่องจักรยานยนต์ บริษัทก็ก้าวเข้าสู่วงการรถยนต์และทั้ง ๆ ที่ก้าวสู่วงการนี้ในญี่ปุ่นเป็นรายล่าสุด ปัจจุบันบริษัทนี้ก็เป็นผู้่ผลิตรถยนต์รายใหญ่อันดับที่สามของญี่ปุ่น ฮอนด้า มอเตอร์เป็นบริษัทผู้ผลิตรถยนต์รายแรกที่เริ่มต้นสร้างโรงงานผลิตรถยนต์ในสหรัฐอเมริกาและยุทธวิธีการดำเนินกิจการในต่างประเทศกำลังเป็นที่สนใจในวงการอุตสาหกรรมรถยนต์ทั่วโลก

จุดประสงค์แรกของเรื่องราวนี้คือให้รายละเอียดเกี่ยวกับนักธุรกิจสองคนนี้และพลังต่าง ๆ ของประวัติศาสตร์ที่กำหนดชีวิตของทั้งสอง วิธีการที่ทั้งคู่ทำให้บริษัทเจริญเติบโตนั้นเป็นของใหม่ คือมีการแบ่งแยกโดยสิ้นเชิงในเรื่องความรับผิดชอบระหว่างทั้งสอง โดยที่ฮอนด้าทุ่มเทตนเองให้กับเรื่องเทคโนโลยี่ ส่วนฟูจิซาวะมุ่งไปทางการบริหารบริษัท ความสัมพันธ์ของสองคนนี้ไม่ใช่อยู่ที่ผู้บังคับบัญชากับผู้อยู่ใต้บังคับบัญชา แต่เป็นไปในฐานะหุ้นส่วนผู้มีความเท่าเทียมกันทุกประการ ซึ่งตรงข้ามกันกับแบบอย่างโครงสร้างของบริษัทฝรั่งซึ่งประธานบริษัทหรือกรรมการผู้จัดการจะต้องขึ้นกับประธานคณะกรรมการบริษัท หลังจากบริษัทเป็นปึกแผ่นแน่นหนา ทั้งคู่แทบไม่ได้พบกันหรือปรึกษากันเลย แต่กลับใช้อำนายเกือบถึงขั้นเผด็จการภายในขอบข่ายความรับผิดชอบของแต่ละคนแทน อย่างไรก็ตาม นี่ไม่ได้เป็นผลให้ความเป็นผู้นำในบริษัท ฮอนด้า มอเตอร์ต้องแตกแยกเลย เพราะความคิดของทั้งสองคล้ายคลึงกันและทั้งคู่ร่วมรับรู้เป้าหมายร่วมกันของบริษัทแม้แต่ในญี่ปุ่น-ที่ซึ่งสังคมที่ผูกพันสามัคคีกันอย่างเหนียวแน่น ทำให้ง่ายที่สมาชิกของสังคมจะผูกพันตัวเองเข้ากับเป้าหมายร่วมกัน ความสัมพันธ์ที่มีอยู่ระหว่างฮอนด้ากับฟูจิซาวะถือได้ว่ายอดเยี่ยมน่าสนใจมาก

จุดประสงค์ข้อที่สอง นั้นคือผมพยายามวิเคราะห์เจาะลึกถึงการบริหารและยุทธวิธีต่าง ๆ ของฮอนด้า มอเตอร์ ประเพณีทางวัฒนธรรมของญี่ปุ่นและการเปลี่ยนแปลงอย่างมากมายทางการเมือง, เศรษฐกิจและสังคม ซึ่งญี่ปุ่นมีในระหว่างศตวรรษที่ผ่านมา ที่ทำเช่นนี้ก็เพราะไม่เห็นมีหนังสือเล่มใดกล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างการบริหารและกิจกรรมต่าง ๆ ของฮอนด้า มอเตอร์ กับลักษณะประจำชาติของญี่ปุ่นแม้แต่เล่มเดียว

จุดประสงค์ข้อที่สาม คือเรื่องราวของฮอนด้า มอเตอร์หลังจากการเกษียณของผู้ร่วมก่อตั้งทั้งสอง ฮอนด้าและฟูจิซาวะค่อย ๆ ละจากงานประจำวันของบริษัทและมอบอำนาจให้แก่กรรมการอาวุโสของบริษัทสี่คน ซึ่งรวมกันเป็น "ผู้นำหมู่" ประเภทหนึ่ง เมื่อแน่ใจว่าทั้งสี่เก่งกล้าพอ ทั้งคู่จึงเกษียณพร้อมกันในเดือนตุลาคม 1973 พร้อมกับตั้งให้ คิโยชิ คาวะชิมะ เป็นประธานบริษัทคนใหม่โดยการนำของคาวะชิมะ บริษัท ฮอนด้า มอเตอร์ ยิ่งเจริญก้าวหน้ากว่าเดิมไปสู่บริษัทเอนกชาติ ฮอนด้าและฟูจิซาวะนั้นตั้งแต่เริ่มแรกก็พยายามหลีกเลี่ยงการเน้นความเป็นเจ้าของบริษัทของตน และได้ตัดขาดโดยสิ้นเชิงจากการแทรกแซงหรือยุ่มย่ามในเรื่องของบริษัทนับตั้งแต่เกษียณแล้ว ในญี่ปุ่นนั้น (แม้ว่าจะน้อยกว่าในประเทศทางตะวันตก) ที่ว่าเป็นเรื่องผิดปกติที่สุดที่นักธุรกิจจะสมัครไป ยอมเสียไปซึ่งความเป็นเจ้าของของบริษัทที่ตนก่อตั้งขึ้น ในเรื่องนี้แล้วถือได้ว่า ฮอนด้า มอเตอร์และผู้ก่อตั้งสองยอดเยี่ยมและน่าสนใจยิ่งไม่ว่าจะถือมาตรฐานใด ๆ

ประการสุดท้าย สารคดีชุดนี้จะไม่มีทางสมบูรณ์ได้โดยปราศจากการบรรยายและอธิบายถึงผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ ที่มาจากความอัจฉริยะวทางเทคโนโลยีของโซอิจิโร ฮอนด้า ซึ่งก็รวมถึง จักรยานยนต์, รถยนต์และสินค้าอื่น ๆ ที่ทำให้ "ฮอนด้า" เป็นคำพูดติดปากชาวบ้านทั่วไปเช่นเดียวกับรถแข่งทั้งประเภทสองล้อและสี่ล้อที่ชนะการแข่งขันนานาชาติมาแล้ว

เทตซิโอะ ซากิยะ

Recent posts

error: Content is protected !!